🦉 กลางวันอาจไม่เจอ แต่พอตกค่ำ…ใครกำลังบินเงียบ ๆ อยู่เหนือเรา?

                 เมื่อแสงแดดค่อย ๆ ลับขอบฟ้า พื้นที่สีเขียวของ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์และอุทยานพฤกษศาสตร์ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ ก็เปลี่ยนเข้าสู่ช่วงเวลาของสิ่งมีชีวิตอีกกลุ่มหนึ่ง และหนึ่งในสัตว์ที่สามารถพบได้คือ “นกแสก” นกนักล่ายามค่ำคืนที่มีรูปลักษณ์แตกต่างจากนกชนิดอื่นอย่างชัดเจน

                 นกแสกในประเทศไทยปัจจุบันใช้ชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Tyto javanica อยู่ในวงศ์ Tytonidae และมีชื่อภาษาอังกฤษว่า Eastern Barn Owl ลักษณะเด่นที่สุดคือ แผ่นใบหน้าสีขาวรูปหัวใจ ไม่มีพู่หู ดวงตาสีเข้ม ส่วนด้านหลังมีโทนน้ำตาลทองถึงน้ำตาลอมส้ม ขณะที่ด้านท้องมีสีอ่อนกว่า 

🤍 ทำไมหน้าถึงเป็น “รูปหัวใจ”?

                 ใบหน้าที่ดูเหมือนรูปหัวใจไม่ได้มีไว้เพื่อความน่ารักเท่านั้น แต่เป็นส่วนหนึ่งของโครงสร้างที่ช่วยรับและนำเสียงเข้าสู่บริเวณหู ทำให้นกแสกมีความสามารถในการระบุตำแหน่งของเหยื่อจากเสียงได้ดี

                 ความสามารถด้านการได้ยินนี้มีประโยชน์อย่างมากในเวลากลางคืน เมื่อแสงมีน้อยและการมองเห็นเพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอสำหรับการค้นหาอาหาร 

🌙 นักล่ายามค่ำคืนที่แทบไม่ได้ยินเสียงปีก

                 อีกหนึ่งความสามารถที่น่าสนใจของนกแสกคือ การบินอย่างเงียบมาก โครงสร้างของขนช่วยลดเสียงที่เกิดขึ้นระหว่างการกระพือปีก ทำให้นกสามารถบินเข้าใกล้เหยื่อได้โดยไม่ส่งเสียงรบกวนมากนัก 

                 ดังนั้น หากในช่วงค่ำเห็นนกสีอ่อนบินผ่านพื้นที่โล่งอย่างรวดเร็วและแทบไม่ได้ยินเสียงปีก ก็อาจเป็นนกแสกที่กำลังออกหาอาหารอยู่

🐭 เมนูโปรดของนกแสกคืออะไร?

                 อาหารสำคัญของนกแสกคือ สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมขนาดเล็ก โดยเฉพาะหนู นอกจากนี้อาจกินสัตว์ขนาดเล็กชนิดอื่นตามที่หาได้ในพื้นที่ ด้วยพฤติกรรมดังกล่าว นกแสกจึงเป็นส่วนหนึ่งของสายใยอาหาร และมีส่วนช่วยควบคุมประชากรสัตว์ขนาดเล็กตามธรรมชาติ 

                 จากนกเพียงหนึ่งชนิด เราจึงสามารถเชื่อมโยงไปสู่การเรียนรู้เรื่อง ผู้ล่า–เหยื่อ ห่วงโซ่อาหาร และสมดุลของระบบนิเวศ ได้อย่างน่าสนใจ

🏡 ทำไมบางครั้งถึงพบใกล้อาคาร?

                 ชื่อภาษาอังกฤษ “Barn Owl” มีความเชื่อมโยงกับพฤติกรรมของนกกลุ่มนี้ที่สามารถใช้ โพรงไม้ อาคารเก่า หรือช่องว่างตามสิ่งปลูกสร้าง เป็นสถานที่พักหรือทำรังได้ในบางพื้นที่

                 ด้วยเหตุนี้ นกแสกจึงเป็นนกที่สามารถปรับตัวให้อยู่ใกล้พื้นที่กิจกรรมของมนุษย์ได้ในระดับหนึ่ง หากบริเวณนั้นยังมีแหล่งอาหารและพื้นที่พักที่เหมาะสม

👀 หากเจอนกแสกใน มวล. ควรทำอย่างไร?

                 หากพบเห็นนกแสก ควร ชมจากระยะที่เหมาะสม ไม่ไล่จับ ไม่ส่องไฟแรงใส่เป็นเวลานาน และไม่เข้าไปรบกวนบริเวณที่สงสัยว่าเป็นรัง โดยเฉพาะในช่วงที่มีลูกนก

                 นกแสกยังถูกกำหนดให้เป็น สัตว์ป่าคุ้มครองของประเทศไทย ตามบัญชีสัตว์ป่าคุ้มครองฉบับปัจจุบัน จึงไม่ควรจับ ครอบครอง หรือรบกวนโดยไม่มีเหตุอันควร

🌿 เมื่อค่ำคืนกลายเป็นอีกหนึ่งห้องเรียนธรรมชาติ

                 การพบเห็นนกแสกในพื้นที่มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ช่วยให้เราเห็นว่า ธรรมชาติไม่ได้หยุดทำงานเมื่อพระอาทิตย์ตก แต่เป็นเพียงการเปลี่ยน “กะ” จากสัตว์กลางวันไปสู่สัตว์กลางคืน

                 เพียงลองสังเกตพื้นที่รอบตัวอย่างเงียบ ๆ เราอาจได้เรียนรู้ตั้งแต่ โครงสร้างใบหน้ารูปหัวใจ การได้ยิน การบินเงียบ พฤติกรรมการล่า ไปจนถึงบทบาทของผู้ล่าในระบบนิเวศ

                 🌙 ครั้งต่อไปที่อยู่ภายใน มวล. ในช่วงหัวค่ำ หากเห็นเงานกสีอ่อนเคลื่อนผ่านอย่างเงียบเชียบ ลองหยุดมองสักครู่ เพราะคุณอาจกำลังได้พบกับ “นกแสก” นักล่าแห่งรัตติกาล อีกหนึ่งสมาชิกของธรรมชาติที่ใช้พื้นที่แห่งเดียวกับเรา

❤️ อุทยานพฤกษศาสตร์ แหล่งเรียนรู้และสร้างสุขให้ทุกคน
Walailak Botanic Park, Land of Knowledge and Happiness for All